Кыш турында шигырьләр — «Сабантуй» почтасыннан

«Исәнмесез! Мин 49нчы мәктәпнең татар теле һәм әдәбияты укытучысы Сираҗетдинова Зоя Петровна. Сезгә укучыларым язган шигырьләрне тәкъдим итәм. Хөрмәт белән, Зоя Петровна.»

Кыш

Салкын бураннары белән
Кыш килеп җиткән безгә.
Иренмичә эшләгән ул —
Кар көрте җиткән тезгә .

Елгада суны катырган,
Туңмасын дип балыклар.
Агачларны ышыкларга
Япкан кардан яулыклар.

Бар табигать гүя йоклый
Җылы юрганын ябып,
Бишек җыры көйли-көйли,
Җил генә йөри чабып.

Абдуллина Диләрә
Казан шәһәре, 49нчы мәктәпнең
6 “Б” сыйныф укучысы

Кыш килде

Бар дөньяны туңдырып,
Салкын кыш килеп җитте.
Энҗe кар бөртекләре
Җир өстен ап-ак итте.

Балалар, шатланышып,
Тау шуа, чана тарта;
Кышка һәркем сөенә,
Кышны һәркем ярата.

Ильсаф Динюшев
Казан шәһәре, 49нчы мәктәпнең
3 “В” сыйныф укучысы

Кыш килде

Матур кыш килде,
Ап-ак кар яуды.
Бөтен дөньяны,
Җирне каплады.

Карда уйныйбыз,
Кышны без котлап.
Салкын көннәре
Җиткәнче ныклап.

Салкын димәдек,
Бозда да шудык.
Өсләр чылангач,
Өйләргә шылдык.

Гобәйдуллин Камил
Казан шәһәре, 49нчы мәктәпнең
3 “В” сыйныф укучысы

Кыш бабай

Кыш бабай, Кыш бабай,
Исән-сау килдеңме?
Син бездә Яңа ел
Икәнен белдеңме?

Яңа ел сиңа да
Сөенеч китерсен.
Тагын бер ел үткәч,
Яңадан килерсең.

Зиннәтуллина Алия
Казан шәһәре, 49нчы мәктәпнең
3 “В” сыйныф укучысы

Кыш җитте

Балаларны куандырып,
Салкын кыш килеп җитте.
Энҗе кар бөртекләре
Бөтен җирне ак итте.

Кояшлы матур көннәре
Һәркемне шатландыра.
Кышнын матур көннәрен
Барыбыз да ярата.

Халмурадова Яна
Казан шәһәре, 49нчы мәктәпнең
3 “В” сыйныф укучысы

Туган көнгә шигъри котлаулар һәм теләкләр

***

Бүгенгедәй сөйкемле бул!
Бүгенгедәй бәхетле бул:
Жәй гөлләре үскәндә дә,
Яз яфраклар ярганда да,
Көз жилләре искәндә дә,
Жиргә карлар яуганда да
Якты кояш һәрчак юлдаш булсын,
Шатлык тоеп типсен йөрәгең.
Авырлыклар сине урап үтсен,
Кабул булсын һәрбер теләгең.
Гомер юлың озын-озак булсын,
Тигез тормыш аны бизәсен.
Гомерләрең бәхет белән үтсен,
Авырлыклар бер дә килмәсен.

* * *

Кадерле … ! Сине ихлас күңелдән туган көнең белән котлыйм. Сиңа аяз күк йөзе, шомырт чәчкәседәй ак бәхетләр, корычтай нык сәламәтлек, кояштай озын гомер, чиксез шатлыклар телим. Сабыр холыклы, мәрхәмәтле, ярдәмчел, кадерледән-кадерле син. Киләчәктә дә киң күңелле, ачык йөзле, олы йөрәкле булып кал. Ходай насыйп итеп сиңа алдагы көннәреңдә дә сәламәтлек белән гомер итәргә, безнең шатлыкларга сөенеп яшәргә язсын иде.

* * *

Туган көнең белән котлыйм,
Ак бәхетләр сиңа телим.
Гомер юлың озын булсын,
Кайгы-хәсрәт урап үтсен.
Бу гомерләр искән җилләр кебек
Сизелмичә үтеп китәләр.
Гомер юлларында бәхет теләп
Гел елмайсын якты иртәләр.
Җан рәхәте бирсен Ходай сиңа
Тән сихәте бирсен гомергә
Насыйп булсын әле озак еллар
Кунак булып җирдә йөрергә…
Ерак калмады язга да,
Кояш яктырак карый.
Кышның шундый бер көнендә
Җиргә тусаң да ярый.

* * *

Җылы язлар килгән чакта
Йөрәккә сөю дәшә,
Син дә шулай гомер буе
Сөеп, сөелеп яшә!

* * *

Кояш кешеләр йөзенә
Елмаю булып куна.
Син дә яшә бу дөньяда
Бәхетле булып кына.
Тәбриклибез сезне чын күңелдән,
Котлы булсын туган көнегез.
Кайгы, хәсрәт сезне читләп үтсен,
Шау бәхеткә тулсын өегез!


* * *

Бүлешәбез барлык шатлыкларны,
Бөтенебез бергә җыелып.
Гомерегезнең олы вакыйгасы
Күңелләрдә калсын уелып!
Күктән кояш аллы-гөлле
Нурларын сибеп көлә.
Сезнең туган көн икәнен,
Әйтерсең, ул да белә!

* * *

Зәп -зәңгәр бүген күкләр дә,
Гүя махсус киенгән.
Сезнең туган көн бүген дип,
Бар табигать сөенгән.

Ямьгә төреп табигатьне,
Җиргә бүген яз килгән.
Сезнең туган көн буласын
Яз да, әйтерсең, белгән!

Үзегез дә гүя безгә
Ни кирәген белгәнсез —
Туып кына калмагансыз,
Язны алып килгәнсез.

Яз — табигать терелгән чак,
Тереклек уянган чак.
Алда әле яңа җәй дип
Уйлаган, уйланган чак.

Алдагы яңа җәйләргә
Исән-имин керегез.
Шатлык белән бәхет белән
Озак гомер сөрегез,

Кадерен белеп яшәүнең,
Матур гомер итегез,
60, 70, 80, 90,
100гә кадәр җитегез!

* * *

Матур тормыш, сәламәтлек теләп
Туган көнең белән котлыйбыз.
Шатлык белән, озын гомер белән
Яшәвеңне генә телибез.

* * *

Матур яз аенда тугангамы,
Күңелеңдә һәрчак изгелек.
Кылган яхшылыгың кире кайтып,
Күрсәң иде үзең игелек.
Гел шатланып яшә, хәсрәт күрмә,
Тыныч булсын һәрчак күңелең.
Бәрәкәтле, матур тормыш сиңа
Кояшларга тиңе гомернең.

* * *

Кояш көлсен, язлар сиңа
Кочак-кочак чәчәк китерсен
Язлар белән бергә бәхет килсен,
Шатлыкларга шатлык өстәлсен.
Һәр көн сине котлап кояш чыксын,
Сине назлап җилләр иссеннәр.
Яшәү матурлыгы, яме булып
Көн артыннан көннәр үтсенәр.

http://www.ihlastan.ru//

Ява карлар, яңа карлар… /Кыш турында шигырьләр/

Ява карлар, яңа карлар…

(Р.Миңнуллин)

Ява карлар, яңа карлар –
Кышның ак гөлләре.
Якты булсын, ап-ак булсын
Илемнең көннәре.
Ишетелеп торсын җирдә
Балалар көлгәне.

Ява карлар, яңа карлар,
Ак – гомер юллары,
Дәвам итсен гомер буе
Тынычлык еллары.
Яңгырасын җир өстендә
Тынычлык җырлары.

Ак мизгел

(Р.Миңнуллин)

Яратам мин ап-ак төсне
Бөтен дөнья ап-ак төсле.
Куяннар да ак тун кигән
Каеннар да ак туннан.
Бүреккә дә, керфеккә дә
Борынга да ак кунган.
Биек булып, ап-ак булып
Урамга ак кар яуган.
Көне буе шау-гөр килеп
Шуабыз шул ак таудан.

Кыш

(Р.Корбанов)

Буран кырларны
Бөрә ак карга.
Ул бишек җыры
Көйли аларга.

Уҗымнан калын
Юрган астында
Тирән йокыга
Талды барсы да.

Уяныр алар
Кышкы йокыдан,
Яз килеп, кырлар
Арчылгач кардан.

Буранда

(Ә.Бикчәнтәевә)

Тышта ыжгырып
Җил-буран дулый,
Күзеңне ачып
Карап та булмый.

Шундый буранда
Нәни энесен
Бакчага илтә
Апасы Гөлсем.

– Курыкма, энем,
Җилдән-бураннан,
Батырлык яхшы
Куркак булганнан.

Кар яуганда

(М.Фәйзуллина)

Энем минем кар яуганда
Чыга чана шуарга,
Артка карый – эз юк була;
Хәйран кала шуңарга:

– Апа, апа, кая качкан
Минем чана шуган юл?
– Мамык карлар явып узгач,
Кар астында калган ул.

Буран

(Г.Толымбай)

Урамда – буран,
Мин өйдә торам.
Тәрәзә аша
Тик авыз ерам.

Әй, җил выжылдый,
Буран дуылдый.
Ачулы песи
Кебек мырылдый.

Салкын, саф һава

(Ә.Бикчәнтәева)

Салкын, саф һава,
Йомшак кар ява.
Урамга чыксаң,
Битләр кызара.

Кар бөртекләре
Өстеңә куна,
Үзләре матур
Һәм салкын була.

Шуабыз

(Н. Мадъяров)

Чанада да шуабыз,
Чаңгыда да шуабыз.
Тимераякта очабыз,
Чыжлап тора шома боз.

Тауларга да барабыз,
Кырларга да чыгабыз.
Кар-буран дип тормыйбыз,
Шуабыз да шуабыз.

“Салкын кайда?”

(М.Әхмәтшина)

Урамда салкын, диләр,
Бик тә өшетә, диләр.
Урамга аның үзен
Күрергә чыкты Дилбәр.

Тун киде, шарф япты,
Күп йөрде урамда.
Көтә-көтә салкынны,
Туңып бетте буранда.

“Ак кыш”

(Роберт Миңнуллин)

Яратам мин ап-ак төсне
Бөтен дөнья ап-ак төсле
Куяннар да ак тун кигән,
Каеннар да ак туннан.

Бүреккә дә керфеккә дә,
Борынга да ак кунган.
Шундый якты, шундый нурлы,
Бөтен дөнья ак кына…

Ап-ак була белә шулай
Безнең туган як кына.

“Кыш килде”

(Г. Зәйнашева)

Ап-ак тун киеп кыш килде,
Яфрак-яфрак кар ява.
Без дә кидек җылы туннар,
Куркытмый салкын һава.

Сөенәбез, шатланабыз,
Күңелле үтә кышлар.
Чаңгы, чана, тимераяк –
Безнең иң якын дуслар.

“Кар бабай”

Тәгәрәтеп ак карны,
Ясадык кар бабайны.
Куйдык кишердән борын,
Ясадык ике кулын.

Күзләре – кара күмер.
Дидек: “Син урам себер!”
Зур себерке тоттырдык,
Көлешеп карап тордык.

***
Ап-ак карлар
Әкрен генә явалар.
Чаналар тартып балалар
Тау шуарга баралар.

***
Урамнарга, бакчаларга,
Урман, кырлар өстенә
Ак мамыктай күбәләк кар
Төшә дә төшә генә.

Яңа яуган кар шыгырдый,
Өстенә баскан саен,
Курыкмыйча каршылыйбыз
Салкын кыш аен.

Урамга чыктык шаулашып,
Йортлардан чана тартып;
Уйныйбыз учта йомарлап,
Юеш кар тубы атып.

***
Кар, кар, кар ява,
Бураннарны туздыра.
Кулларга төшеп эри,
Үзе бик тиз туңдыра.

Йомшак карны алабыз,
Аннан шарлар ясыйбыз.
Кар атышып уйныйбыз,
Бик күңелле яшибез.

Татар милләтенең киләчәге — балаларда!

Туган телебезнең киләчәге турында бәхәсләр көннән-көн куера. Әлбәттә, борчылабыз. Ләкин ышанычыбыз нык: арабызда милләтебезнең киләчәге өчен янып яшәүчеләр, туган телебездә тәрбияләнүче балаларыбыз, саф татар телендә генә аралашучы гаиләләребез, массакүләм-мәгълүмат чаралары, нәшриятләребез бар. Алар булганда телебез яшәячәк!

Бу көннәрдә Яңа Савин районында урнашкан 87нче балалар бакчабызда көзге бәйрәмнәр гөрли. Биредә ике татар төркеме бар. Телебез югалмасын, туган теленнән мәхрүм балалар да (чөнки өйдә татар телендә аралашу юк) татар теленең асылына төшенеп үссеннәр өчен тәрбиячеләр Әхмәтшина Л.К., Әхтәрова Л.И., Нигъматуллина Г.Ә., Кәбирова З.М һәм музыка җитәкчесе Мансурова Л.Р зур тырышлык куялар.

Әлеге төркемнәрнең татар җырлары һәм шигырьләреннән генә торган, милли гореф-гадәтләребезне, халык уеннарын чагылдырган, көнкүрешебезне яктырткан балалар иртәсенә “Сабантуй” журналы редакциясе килүе бәйрәмебезгә тагын бер милли төсмер өстәде. Журналның әдәби мөхәррире Рәзинә Исмәгыйлева чыгышын бәйрәмгә килгән әти-әниләр, дәү әти һәм дәү әниләр, апа-сеңелләр бик җылы кабул иттеләр. Өлкән буын хәзерге “Сабантуй” журналын “Яшь ленинчы”, “Сабантуй” газеталары буларак искә алдылар, хәзерге “Сабантуй”ның тагын да эчтәлеклерәк, күз явын алырлык җете төсләр белән баетылганлыгына сокландылар.

Шунысы куандырды: балалар өчен чыгарылган газета-журналларның татар телендәге басмалары күп кенә гаиләләрнең аерылмас дустына әверелгән, язылалар, һәр санын көтеп алалар, бергәләп укыйлар. Мондый гаиләләребез булганда татар теле югалмаячак. Димәк, безнең, татар милләтенең киләчәге бар!

Әлеге көзге бәйрәм чарасы һәм истәлекле очрашу, үз телебездә җылы аралашу күңелләрдә матур тәэсирләр калдырды. Милләтебез, туган телебез өчен кабат горурлану хисләре кичердем. Катнашкан, оештырган һәркемгә, килгән кунакларга зур рәхмәтләремне җиткерәм.

Гөлнара Гатауллина, 
87нче номерлы балалар бакчасының татар (ана) телендә белем бирүче тәрбиячесе

КОНКУРС! Елмаюлар белән генә аңлашабыз. Шартлары:

Бүгенге тормышыбызны телефон һәм башка гаджетларсыз күз алдына да китереп булмый. Һәрберебез туганы, дусты, сыйныфташларына көнгә йөзәрләгән “смс” хәбәр юллый торгандыр. Әлбәттә, “смс” язганда коры гына җөмләләр язып булмый, хис-тойгыларны күрсәтер өчен еш кына төрле елмаю тамгалары (“смайлик”) да кушып җибәрәбез. Ә кайвакыт кәефебезне дә сүзсез генә, шулар белән аңлатабыз.

Ә әлеге тамгалар кайчан, ни рәвешле барлыкка килгән соң?

Елмаю (“смайлик”) тамгаларының кайчан куллана башлавы турында, әлегә кадәр бәхәсләр бара. Кемнәрдер аны 20 гасырда гаджетлар белән бергә барлыкка килгән дисә, икенчеләре исә 19 гасырда ук булган дип исәпли.

Елмаюлар кулланышта популярлашып киткәннән соң, алар бөтен җирдә: чипсы, сагыз, попкорн төрү материлларында кулланыла башлый.


Елмаю тамгасы турында язуыбыз юкка гына түгел. Бу санда укучыларыбызга кызык­лы гына бер конкурс тәкъдим итәбез. 

Түбәндә тәкъдим ителгән тамгалар аерым бер сюжетны тәшкил итә. 

Сезнең бурыч – монда нинди текст яшеренгәнлеген ачыклау:

Иң кызыклы язма авторына бездән бүләк.

Хатлар 10нчы ноябрьгә кадәр sabantui@bk.ru электрон почтасы аша кабул ителә.

Хатта тулы адресыгызны, исем-фамилиягезне, телефон номерларыгызны күрсәтергә онытмагыз (җиңүчегә бүләкне конверт белән җибәрәбез).


Елмаю туган көн

Елмаюның кайчаннан барлыкка килгәнен төгәл белмәсәләр дә, туган көне итеп 1982 елның 19 сентябре санала. Нәкъ шушы көнне Америка галиме Скотт Фальман шаяруны – 🙂 тамгасы белән, моңсулыкны – 🙁 шундый тамга белән билгеләргә тәкъдим итә.

Рекорд

Кайбер илләрдә кешеләрне тезеп бастырып, елмаю тамгасы ясау кебек акция һәм флешмоблар уздыралар. Соңгы рекорд 2012 елның февралендә Һиндстанда куела. Мәйданга җыелган 3737 кешедән 43,5 метрлы елмайган түгәрәк — “смайлик” ясыйлар.


«Əти Фест» шәп булды! /фотолар/

Бүген Казан шәһәре Əтиләр көнен бәйрәм итте. Əйе, хәзер Казан балаларының әтиләре горурланып «Безнең дә үзе көнебез бар бит!» дип горурлана ала.

Горький паркында узган «Əти Фест» — «Папа Фест» бәйрәмендә һәркемгә шөгыль табылды. Əтиләр белән балалар спорт бәйгеләрендә дә үзләрен сынады, квестларда катнашты, мастер-классларда булды, балык тотарга өйрәнде. Əтиләребезнең нинди эшкә тотынса да, барсын да башкарып чыга алуларына тагын бер кат инандык!

Ринат Нәҗметдинов фотолары: